Kahveyi kim, nasıl puanlar?
Nitelikli kahvenin "80+ puan" tanımının arkasında standart bir tadım protokolü, eğitimli tadımcılar ve sürekli kalibrasyon vardır. Q Grader'ları, cupping masasını ve tadım festivallerini yakından tanıyın.
Kahvenin sertifikalı tadımcıları
Q Grader, kahveyi uluslararası standartlara göre değerlendirmek üzere sertifikalandırılmış tadımcıdır. Program yaklaşık yirmi yıl önce Coffee Quality Institute (CQI) tarafından kuruldu ve üreticiden alıcıya kadar herkesin aynı kalite dilini konuşmasını sağladı.
1 Ekim 2025'ten itibaren program Specialty Coffee Association (SCA) tarafından yürütülüyor. Yenilenen "Evolved Q Grader" eğitimi, SCA'nın yeni değerlendirme sistemi Coffee Value Assessment (CVA) üzerine kurulu ilk ve tek eğitim programıdır.
Kaynak: SCA · Evolved Q Grader
Q Grader eğitimi neleri kapsar?
- Altı günlük program: iki gün fiziksel değerlendirme, dört gün duyusal değerlendirme
- Yeşil çekirdekte kusur tanıma ve kalite kontrol
- Tanımlayıcı (descriptive) değerlendirme: kahvede ne var, ne yoğunlukta?
- Duyuşsal (affective) değerlendirme: kalite izlenimi ve puan
- Dışsal (extrinsic) değerlendirme: menşe, sertifika, üretim gibi fincan dışı bilgiler
Tek bir puandan bütünsel değere
SCA, Kasım 2024'te 2004'ten beri kullanılan cupping formunun yerine CVA standartlarını resmen kabul etti. Amaç, kahveyi tek bir kalite puanına indirgemek yerine özelliklerini ve değerini bütünsel olarak ortaya koymak.
Numune hazırlama ve tadım mekaniği
Sonuçların güvenilir ve tekrarlanabilir olması için numunenin nasıl hazırlanacağını ve tadım koşullarını tanımlar.
Tanımlayıcı değerlendirme
Aroma, tat, asidite, tatlılık ve ağızdaki his gibi özelliklerin yoğunluklarını ve tanımlayıcılarını yapılandırılmış biçimde kaydeder.
Duyuşsal değerlendirme
Tadımcının kahvenin her bir boyutundaki kalite izlenimini puanlar; bildiğimiz kalite puanı buradan gelir.
Kaynak: Daily Coffee News, Kasım 2024
Profesyonel tadım masası adım adım
Cupping, kahvelerin aynı oran, öğütme ve su sıcaklığıyla demlenip kaşıkla tadıldığı standart yöntemdir. Böylece fark yaratan tek şey kahvenin kendisi olur.
Koku (kuru)
Taze öğütülmüş kahvenin kokusu kâsede değerlendirilir. Başlangıç oranı 150 ml suya 8,25 g kahvedir.
Aroma (ıslak)
Yaklaşık 93 °C su dökülür. Üstte bir kabuk oluşur; birkaç dakika sonra kaşıkla kırılarak açığa çıkan aroma koklanır.
Tat
Kahve ılımaya başlayınca kaşıkla hızlıca çekilerek ağzın tamamına yayılır; tat, asidite, tatlılık, gövde ve bitiş değerlendirilir.
Soğurken tekrar
Sıcaklık düştükçe kusurlar ve tatlılık daha belirgin hale gelir; her kâse birkaç kez tadılır, tutarlılık kontrol edilir.
Festivalde kahve tatmanın püf noktaları
Bean to Bar × Bean to Cup gibi festivaller, onlarca kavurucunun kahvesini tek günde tatma fırsatıdır. Damağınızı yormadan en çok şeyi öğrenmek için:
Plan yapın
Programı önceden inceleyin; cupping ve workshop kontenjanları erken dolar.
Az ve sık
Her kahveden birkaç yudum yeter; arada su için, damağınızı sade bir şeyle temizleyin.
Not alın
Menşe, işleme ve aklınızda kalan üç notayı yazın; aroma çarkı yardımcı olur.
Kavurucuya sorun
Kahvenin hikâyesini en iyi onu seçen ve kavuran kişi anlatır.
Tadım masasından evinize
Festivalde tattığınız kavurucuların ve çikolata üreticilerinin ürünleri online mağazamızda.